Header Bar

рд╢рдиिрд╡ाрд░

Sangh Or Tiranga/Bhagwa ЁЯЗоЁЯЗ│ЁЯЪй

15 рдЕрдЧрд╕्рдд, рддिрд░ंрдЧा рдФрд░ рд╕ंрдШ рдкрд░ рдЙрдарддे рд╕рд╡ाрд▓ — рддрде्рдп, рдк्рд░рд╕ंрдЧ рдФрд░ рд╕्рдкрд╖्рдЯ рдЬрд╡ाрдм
рд╕्рд╡рддंрдд्рд░рддा рджिрд╡рд╕ • рд╕ंрджрд░्рднिрдд рд╡िрд╡ेрдЪрди

15 рдЕрдЧрд╕्рдд, рддिрд░ंрдЧा рдФрд░ *рд╕ंрдШ* рдкрд░ рдЙрдарддे рд╕рд╡ाрд▓ — *рддрде्рдпों* рдХे рд╕ाрде рд╕्рдкрд╖्рдЯ рдЬрд╡ाрдм

рд▓ाрд▓рдХिрд▓े рд╕े рдк्рд░рдзाрдирдоंрдд्рд░ी рдХे рднाрд╖рдг рдоें *рд╕ंрдШ* рдХा рдЙрд▓्рд▓ेрдЦ рдЖрдиे рдХे рдмाрдж рд╕ोрд╢рд▓ рдоीрдбिрдпा рдкрд░ рдпрд╣ рдХрдерди рдлिрд░ рдЙрдЫрд▓ा рдХि *“рд╕ंрдШ рдиे 50 рд╕ाрд▓ рддрдХ рддिрд░ंрдЧा рдирд╣ीं рдлрд╣рд░ाрдпा।”* рдЗрд╕ рд▓ेрдЦ рдоें рдЙрд╕ी рдЖрд░ोрдк рдХी рдЬाँрдЪ, рдРрддिрд╣ाрд╕िрдХ рд╕ंрджрд░्рдн, *рдиेрд╣рд░ू-рд╡ाрд▓े рдк्рд░рд╕ंрдЧ* рдФрд░ рд╕्рдкрд╖्рдЯ рдиिрд╖्рдХрд░्рд╖ — рд╕рдм рдХुрдЫ рдПрдХ рдЬрдЧрд╣।

рднрдЧрд╡ा рдФрд░ рддिрд░ंрдЧा

ЁЯЪй рднрдЧрд╡ा рдФрд░ рддिрд░ंрдЧा – рд╣рдоाрд░े рдЧौрд░рд╡ рдХे рдк्рд░рддीрдХ ЁЯЗоЁЯЗ│

рд╕ंрдХ्рд╖िрдк्рдд рдЙрдд्рддрд░

*“рдЬрдм рд╕ंрдШ рдмрдиा (1925) рддрдм рддिрд░ंрдЧा рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдз्рд╡рдЬ рдирд╣ीं рдеा, рд╢ाрдЦाрдУं рдоें *рднрдЧрд╡ा* рдЧुрд░ु-рдк्рд░рддीрдХ рдХे рд░ूрдк рдоें рдлрд╣рд░рддा рд░рд╣ा — рдФрд░ рдЖрдЬ рднी рд╡рд╣ी рдкрд░ंрдкрд░ा рд╣ै। рд╕ंрдШ рдиे рддिрд░ंрдЧे рдХा рдХрднी рд╡िрд░ोрдз рдирд╣ीं рдХिрдпा; рдЙрд▓्рдЯा рдПрдХ рдк्рд░рд╕ंрдЧ рдоें рдиेрд╣рд░ू рдЬी рдХे рдз्рд╡рдЬाрд░ोрд╣рдг рдХे рд╕рдордп рдЭंрдбा рдЕрдЯрдХрдиे рдкрд░ рдПрдХ рд╕्рд╡рдпंрд╕ेрд╡рдХ рдкोрд▓ рдкрд░ рдЪрдв़рдХрд░ рдЙрд╕े рд╕рдо्рдоाрдирдкूрд░्рд╡рдХ рд▓рд╣рд░ाрдпा рдеा।”* ЁЯЗоЁЯЗ│ЁЯЪй

рд╕ंрджрд░्рдн: 15 рдЕрдЧрд╕्рдд рдФрд░ рд╕ोрд╢рд▓ рдоीрдбिрдпा рд╡िрдорд░्рд╢

15 рдЕрдЧрд╕्рдд рдХो рд▓ाрд▓рдХिрд▓े рд╕े рдк्рд░рдзाрдирдоंрдд्рд░ी рдХे рднाрд╖рдг рдоें *рд╕ंрдШ* рдХा рдиाрдо рдЖрддे рд╣ी рд╕ोрд╢рд▓ рдоीрдбिрдпा рдкрд░ рдХुрдЫ рдкुрд░ाрдиे рдк्рд░рд╢्рди рдлिрд░ рд╕े рд╡ाрдпрд░рд▓ рд╣ुрдП: *“рдХ्рдпा рд╕ंрдШ рдиे 50 рд╕ाрд▓ рддрдХ рддिрд░ंрдЧा рдирд╣ीं рдлрд╣рд░ाрдпा?”* рдпрд╣ рдХрдерди рдЕрдХ्рд╕рд░ *рдЕрдзूрд░ी рдЬाрдирдХाрд░ी* рдФрд░ *рдкрд░ंрдкрд░ाрдУं рдХी рдЧрд▓рдд рд╡्рдпाрдЦ्рдпा* рдкрд░ рдЖрдзाрд░िрдд рд╣ै। рдиीрдЪे рддрде्рдп рдФрд░ рд╕ंрджрд░्рдн рдХ्рд░рдорд╡ाрд░ рджिрдП рдЬा рд░рд╣े рд╣ैं।

ЁЯУМ рдмिंрджु 1: 1925 рдоें рддिрд░ंрдЧा рдЖрдзिрдХाрд░िрдХ *рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдз्рд╡рдЬ* рдирд╣ीं рдеा।
ЁЯУМ рдмिंрджु 2: рд╢ाрдЦाрдУं рдоें *рднрдЧрд╡ा* рдХो *рдЧुрд░ु-рдк्рд░рддीрдХ* рдХे рд░ूрдк рдоें рд╕्рдеाрдкिрдд рдХिрдпा рдЧрдпा।
ЁЯУМ рдмिंрджु 3: рд╕्рд╡рддंрдд्рд░рддा рдХे рдмाрдж рддिрд░ंрдЧे рдХा рд╕рдо्рдоाрди рд╕ंрдШ рдиे рд╕рджैрд╡ рдХिрдпा।

рдЬрдм рд╕ंрдШ рдмрдиा рддрдм рддिрд░ंрдЧा *рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдз्рд╡рдЬ* рдирд╣ीं рдеा

рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╕्рд╡рдпंрд╕ेрд╡рдХ рд╕ंрдШ рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा 1925 рдоें рдбॉ. рдХे. рдмी. рд╣ेрдбрдЧेрд╡ाрд░ рдиे рдХी। рддрдм рднाрд░рдд рдм्рд░िрдЯिрд╢ рд╢ाрд╕рди рдоें рдеा। рдЙрд╕ рд╕рдордп *рддिрд░ंрдЧा* рд╕्рд╡рддंрдд्рд░рддा рд╕ंрдЧ्рд░ाрдоिрдпों рдХे рд▓िрдП рдк्рд░ेрд░рдХ-рдк्рд░рддीрдХ рдЕрд╡рд╢्рдп рдеा, рдкрд░ *рд╕рд░рдХाрд░ी рдоाрди्рдпрддा рдк्рд░ाрдк्рдд рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдз्рд╡рдЬ* рдирд╣ीं рдеा।

рд╕ंрдШ рдХा рдЙрдж्рджेрд╢्рдп рдеा рд╕рдоाрдЬ-рд╕ंрдЧрдарди рдФрд░ рдЪрд░िрдд्рд░ рдиिрд░्рдоाрдг; рдЗрд╕рд▓िрдП рд╢ाрдЦाрдУं рдоें *рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рдЭंрдбा* рд░рдЦрдиे рдХे рдмрдЬाрдп *рднрдЧрд╡ा рдз्рд╡рдЬ* рдХो *рдЧुрд░ु-рдк्рд░рддीрдХ* рдоाрдирдХрд░ рд╕्рдеाрдкिрдд рдХिрдпा рдЧрдпा—рдЬो рдд्рдпाрдЧ, рддрдк рдФрд░ рд╢ौрд░्рдп рдХी рднाрд░рддीрдп рдкрд░ंрдкрд░ा рдХा рдк्рд░рддीрдХ рд╣ै। рдпрд╣ рдкрд░ंрдкрд░ा рдЖрдЬ рднी *рдЖंрддрд░िрдХ рдЕрдиुрд╢ाрд╕рди рдФрд░ рдк्рд░ेрд░рдгा* рдХे рд░ूрдк рдоें рд╕рдо्рдоाрдиिрдд рд╣ै।

рд╕्рд╡рддंрдд्рд░рддा рдХे рдмाрдж: рд╕ंрдШ рдФрд░ рддिрд░ंрдЧा

1947 рдХे рдмाрдж рддिрд░ंрдЧे рдХो рдЬрдм *рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдз्рд╡рдЬ* рдХा рджрд░्рдЬा рдоिрд▓ा, рд╕ंрдШ рдиे рдЙрд╕рдХा *рд╕рдо्рдоाрди* рдХिрдпा। рд╢ाрдЦाрдУं рдоें рд╣ाрд▓ांрдХि *рдЧुрд░ु-рдз्рд╡рдЬ (рднрдЧрд╡ा)* рдХी рдкрд░ंрдкрд░ा рдмрдиी рд░рд╣ी, рдХ्рдпोंрдХि рдЙрд╕рдХा рд╕्рдеाрди *рдЖंрддрд░िрдХ рдЖрдз्рдпाрдд्рдоिрдХ/рдк्рд░ेрд░рдХ* рдк्рд░рддीрдХ рдХा рд╣ै।

рд╕рдордп-рд╕рдордп рдкрд░ рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рд╡िрдорд░्рд╢ рдоें рдЗрд╕े рддिрд░ंрдЧे рдХे рд╡िрд░ोрдз рдХे рд░ूрдк рдоें рдк्рд░рд╕्рддुрдд рдХिрдпा рдЧрдпा, рдЬрдмрдХि рд╡ाрд╕्рддрд╡िрдХрддा рдпрд╣ рд╣ै рдХि *рдЧुрд░ु-рдк्рд░рддीрдХ* рдФрд░ *рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдз्рд╡рдЬ* — рджोрдиों рдХे *рднूрдоिрдХाрдПँ рдЕрд▓рдЧ* рд╣ैं; рджोрдиों рдХा *рд╕рдо्рдоाрди рд╕рдоाрди* рд╣ै।

  • ЁЯЯа *рдЧुрд░ु-рдз्рд╡рдЬ (рднрдЧрд╡ा)*: рд╢ाрдЦा рдХा рдЖंрддрд░िрдХ рдк्рд░ेрд░рдХ рдк्рд░рддीрдХ।
  • ЁЯЗоЁЯЗ│ *рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдз्рд╡рдЬ (рддिрд░ंрдЧा)*: рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдЧौрд░рд╡ рдФрд░ рд╕ाрд░्рд╡рднौрдоिрдХ рдкрд╣рдЪाрди।
  • ЁЯдЭ рджोрдиों рдкрд░ंрдкрд░ाрдПँ *рдЯрдХрд░ाрддी рдирд╣ीं*, *рдкूрд░рдХ* рд╣ैं।

рдиेрд╣рд░ू-рдк्рд░рд╕ंрдЧ: рдЭंрдбा рдЕрдЯрдХा, рд╕्рд╡рдпंрд╕ेрд╡рдХ рдХा рд╕ाрд╣рд╕

рдХांрдЧ्рд░ेрд╕ рдХे рдПрдХ рдЕрдзिрд╡ेрд╢рди рдоें рдкंрдбिрдд рдиेрд╣рд░ू рдЬी рдз्рд╡рдЬाрд░ोрд╣рдг рдХрд░ рд░рд╣े рдеे। рдЙрд╕ рд╕рдордп рд░рд╕्рд╕ी рдлँрд╕ рдЬाрдиे рд╕े рдЭंрдбा рдкोрд▓ рдкрд░ *рдЕрдЯрдХ рдЧрдпा।* рднीрдб़ рд╕े рдХोрдИ рдКрдкрд░ рдирд╣ीं рдЬा рдкा рд░рд╣ा рдеा। рдРрд╕े рдоें рдПрдХ *рд╕ंрдШ рд╕्рд╡рдпंрд╕ेрд╡рдХ* (рдХिрд╢рди рд╕िंрд╣ рд░ाрдЬрдкूрдд) рдЖрдЧे рдЖрдпा рдФрд░ *рд▓рдЧрднрдЧ 80 рдлुрдЯ рдКँрдЪे* рдкोрд▓ рдкрд░ рдЪрдв़рдХрд░ рдЭंрдбे рдХो *рд╕рдо्рдоाрдирдкूрд░्рд╡рдХ рдЦोрд▓ рджिрдпा*। рдпрд╣ рдк्рд░рд╕ंрдЧ рдмрддाрддा рд╣ै рдХि *рд╕ंрдШ рдХा рддिрд░ंрдЧे рдХे рдк्рд░рддि рднाрд╡ рд╕рдо्рдоाрди рдФрд░ рд╕рдорд░्рдкрдг рдХा рд░рд╣ा рд╣ै।*

рдиोрдЯ: рдЗрд╕ рдШрдЯрдиा рдХा рд╡рд░्рдгрди рдХрдИ рд╕्рд░ोрддों рдоें рдоिрд▓рддा рд╣ै; рдРрддिрд╣ाрд╕िрдХ рд╡िрдорд░्рд╢ рдоें рднिрди्рди рдХрдерди рднी рдоौрдЬूрдж рд╣ैं। рдпрд╣ाँ рдк्рд░рд╕ंрдЧ рдХा рд╕ाрд░ рддрде्рдпों рдХे рд╕ाрде рдк्рд░рд╕्рддुрдд рд╣ै।

рдЯाрдЗрдорд▓ाрдЗрди: 1925 → рдЖрдЬ

1925 — рд╕ंрдШ рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा; рд╢ाрдЦाрдУं рдоें *рднрдЧрд╡ा рдЧुрд░ु-рдк्рд░рддीрдХ* рдХी рдкрд░ंрдкрд░ा।
1930s — рд╕्рд╡рддंрдд्рд░рддा рдЖंрджोрд▓рди рдХा рджौрд░; *рдиेрд╣рд░ू-рдк्рд░рд╕ंрдЧ* (рдЭंрдбा рдЕрдЯрдХा, рд╕्рд╡рдпंрд╕ेрд╡рдХ рдиे рдЦोрд▓ा)।
1947 — рддिрд░ंрдЧे рдХो рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдз्рд╡рдЬ рдХा рджрд░्рдЬा; рд╕ंрдШ рдж्рд╡ाрд░ा *рд╕рдо्рдоाрди рдФрд░ рд╕्рд╡ीрдХृрддि*।
рдЖрдЧे — рд╢ाрдЦाрдУं рдоें *рдЧुрд░ु-рдз्рд╡рдЬ*, рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдЕрд╡рд╕рд░ों рдкрд░ *рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдз्рд╡рдЬ* рдХा рдкूрд░्рдг рд╕рдо्рдоाрди।

рдЕрдХ्рд╕рд░ рдкूрдЫे рдЬाрдиे рд╡ाрд▓े рд╕рд╡ाрд▓

рдХ्рдпा “рд╕ंрдШ рдиे 50 рд╕ाрд▓ рддрдХ рддिрд░ंрдЧा рдирд╣ीं рдлрд╣рд░ाрдпा” рд╕рдЪ рд╣ै?

рдпрд╣ рдХрдерди *рдЕрдзूрд░ा рдФрд░ рдн्рд░ाрдордХ* рд╣ै। рд╢ाрдЦाрдУं рдоें *рднрдЧрд╡ा рдЧुрд░ु-рдк्рд░рддीрдХ* рдХी рдкрд░ंрдкрд░ा рд░рд╣ी рд╣ै; рдпрд╣ *рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдз्рд╡рдЬ рдХे рд╡िрд░ोрдз* рдХा рд╡िрд╖рдп рдирд╣ीं рд╣ै। рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдЕрд╡рд╕рд░ों рдкрд░ рддिрд░ंрдЧे рдХो рд╕рджैрд╡ рд╕рдо्рдоाрди рдоिрд▓ा рд╣ै।

рдХ्рдпा рд╕ंрдШ рдХो ‘рддिрд░ंрдЧा рдпा рднрдЧрд╡ा’ рдоें рд╕े рдЪुрдирдиे рдХो рдХрд╣ा рдЧрдпा рдеा?

рд╕्рд╡рддंрдд्рд░рддा рдХे рдмाрдж рд╕ाрд░्рд╡рдЬрдиिрдХ рдЬीрд╡рди рдоें *рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдз्рд╡рдЬ рдФрд░ рд╕ंрд╡िрдзाрди рдХे рдк्рд░рддि рдиिрд╖्рдаा* рдЕрдкेрдХ्рд╖िрдд рдеी, рдЬिрд╕े рд╕ंрдШ рдиे *рд╕्рд╡ीрдХाрд░* рдХिрдпा। рд╢ाрдЦाрдУं рдоें *рдЧुрд░ु-рдз्рд╡рдЬ* рдХी рдкрд░ंрдкрд░ा *рдЖंрддрд░िрдХ* рдк्рд░рддीрдХ рдХे рд░ूрдк рдоें рдЬाрд░ी рд░рд╣ी।

рдХ्рдпा рдиेрд╣рд░ू-рдк्рд░рд╕ंрдЧ рдк्рд░рдоाрдгिрдд рд╣ै?

рдЗрд╕ рдк्рд░рд╕ंрдЧ рдХा рдЙрд▓्рд▓ेрдЦ рдЕрдиेрдХ рд╕्рд░ोрддों рдоें рдоिрд▓рддा рд╣ै рдФрд░ рдХुрдЫ рд╡िрдорд░्рд╢ рдЗрд╕े рдк्рд░рд╢्рдиांрдХिрдд рдХрд░рддे рд╣ैं। рд▓ेрдЦ рдоें рдЗрд╕े *рдк्рд░рд╕ंрдЧ-рд╕ाрд░* рд░ूрдк рдоें рд░рдЦा рдЧрдпा рд╣ै—рдоुрдЦ्рдп рдмिंрджु рдпрд╣ рд╣ै рдХि рд╕ंрдШ рдХे рд╕्рд╡рдпंрд╕ेрд╡рдХों рдиे *рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдз्рд╡рдЬ рдХे рд╕рдо्рдоाрди* рдХे рд▓िрдП рддрдд्рдкрд░рддा рджिрдЦाрдИ।

рдиिрд╖्рдХрд░्рд╖ рд╡ рд╕ंрджेрд╢

*“рд╕ंрдШ рдмрдиा рддрдм рддिрд░ंрдЧा рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдз्рд╡рдЬ рдирд╣ीं рдеा; рд╢ाрдЦाрдУं рдоें *рднрдЧрд╡ा* рдЧुрд░ु-рдк्рд░рддीрдХ рдХी рдкрд░ंрдкрд░ा рд╕्рдеाрдкिрдд рд╣ुрдИ рдФрд░ рдЖрдЬ рднी рд╣ै। рд╕्рд╡рддंрдд्рд░ рднाрд░рдд рдоें *рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдз्рд╡рдЬ рддिрд░ंрдЧे* рдХा рд╕рдо्рдоाрди рд╕ंрдШ рдиे рд╕рджैрд╡ рдХिрдпा рд╣ै। рджोрдиों рдк्рд░рддीрдХ—*рдЧुрд░ु-рдз्рд╡рдЬ* рдФрд░ *рддिрд░ंрдЧा*—рдЕрдкрдиी-рдЕрдкрдиी рднूрдоिрдХा рдоें рдкूрд░рдХ рд╣ैं।”*

рд╢ेрдпрд░ рдХрд░ें

рдХृрдкрдпा рд╢ेрдпрд░ рдХрд░рддे рд╕рдордп *рд╕ंрддुрд▓िрдд рднाрд╖ा* рдФрд░ *рддрде्рдп-рдЖрдзाрд░िрдд* рд╕ंрджेрд╢ рдмрдиाрдП рд░рдЦें।

рд╡рди्рджे рдоाрддрд░рдо् ЁЯЗоЁЯЗ│ | рдЬрдп рд╢्рд░ीрд░ाрдо ЁЯЩП | рдЬрдп рдЬрдп рд╣рдиुрдоाрди ЁЯФ▒

рдХोрдИ рдЯिрдк्рдкрдгी рдирд╣ीं:

рдПрдХ рдЯिрдк्рдкрдгी рднेрдЬें